Na Turbacz z Nowego Targu można wejść bez skomplikowanej logistyki, ale wybór punktu startowego ma duże znaczenie. Najwygodniej rozpocząć wycieczkę na Kowańcu, skąd prowadzą dwa popularne warianty przez Bukowinę Miejską albo Długą Polanę. Poniżej opisuję przebieg tras, czasy, przewyższenia, dojazd, przygotowanie oraz miejsca, dla których naprawdę warto zostawić sobie zapas czasu.
Najważniejsze informacje o wejściu na Turbacz z Nowego Targu
- Najlepszy start znajduje się na Kowańcu, w rejonie Długiej Polany lub osiedla Oleksówki.
- Najłatwiejszy wariant prowadzi żółtym szlakiem przez Bukowinę Miejską i ma około 7,7 km do schroniska.
- Czas wejścia wynosi orientacyjnie od 2 do 3 godzin, zależnie od tempa, warunków i wybranego wariantu.
- Przewyższenie na trasie przez Bukowinę Miejską to około 634 m.
- Turbacz ma 1310 m n.p.m., ale schronisko znajduje się niżej, na wysokości około 1283 m n.p.m.
- Trasy od strony Nowego Targu prowadzą poza obszarem Gorczańskiego Parku Narodowego.
Skąd najlepiej rozpocząć wycieczkę
Określenie „z Nowego Targu” bywa mylące, bo przejście z samego rynku wydłuża wyprawę o kilka kilometrów ulicami. Ja za właściwy początek górskiej trasy uznaję Kowaniec, a dokładniej okolice Długiej Polany i osiedla Oleksówki. Można tam dojechać samochodem albo komunikacją miejską, sprawdzając wcześniej aktualny rozkład.
W rejonie Długiej Polany znajdują się prywatne parkingi, których dostępność i ceny mogą się zmieniać. W weekendy miejsca szybko się zapełniają, dlatego przyjazd po godzinie 9.00 często oznacza konieczność zostawienia samochodu dalej od początku szlaku. Trzeba też uważać, aby nie parkować na poboczu ani na drogach dojazdowych dla służb.
Jeżeli ktoś chce rzeczywiście wyruszyć z centrum miasta, powinien doliczyć dojście na Kowaniec i zaplanować dłuższą, całodzienną wycieczkę. Dla większości osób rozsądniejszy jest dojazd do punktu startowego i przeznaczenie energii na około 600-700 m podejścia, które czeka w górach.
Żółty szlak przez Bukowinę Miejską
To wariant, który najczęściej polecam na pierwszy kontakt z Turbaczem. Trasa zaczyna się na Kowańcu i prowadzi przez Bukowinę Miejską, Kaplicę Papieską oraz polanę Wisielakówkę, a następnie dociera do schroniska PTTK na Turbaczu.
Oficjalnie przejście do schroniska ma około 7,7 km i 634 m podejścia. Podawany czas wynosi około 2 godzin, ale jest to tempo orientacyjne. Przy spokojnym marszu, krótkich postojach i fotografowaniu lepiej przyjąć 2,5-3 godziny w jedną stronę. Zimą albo po opadach śniegu czas może się wyraźnie wydłużyć.
| Parametr | Wariant przez Bukowinę Miejską |
|---|---|
| Początek | Nowy Targ, Kowaniec |
| Przebieg | Bukowina Miejska, Kaplica Papieska, Wisielakówka, schronisko |
| Dystans do schroniska | około 7,7 km |
| Suma podejść | około 634 m |
| Czas wejścia | około 2-3 godziny |
| Charakter | łagodny, leśny, odpowiedni dla początkujących |
Początkowo idzie się drogą leśną, a nachylenie jest dość równe. Nie oznacza to jednak, że trasa jest zupełnie łatwa. Najwięcej wysiłku kosztuje dłuższe, konsekwentne podejście bez dużych przerw na wypłaszczenie. Po drodze pojawiają się polany i miejsca z widokiem na Podhale oraz Tatry, szczególnie atrakcyjne przy przejrzystym powietrzu.
Kaplica Papieska na polanie Rusnakowej jest naturalnym miejscem na odpoczynek, ale nie traktowałbym jej jako końca podejścia. Do schroniska pozostaje jeszcze odcinek przez Wisielakówkę, a sam właściwy wierzchołek Turbacza znajduje się nieco powyżej schroniska i wymaga dodatkowych kilkunastu minut marszu.
Zielony wariant przez Długą Polanę
Drugą popularną opcją jest zielony szlak prowadzący przez Długą Polanę, Upłaz, Sralówki i Długie Młaki. Zwykle wybierają go osoby, które chcą wejść szybciej albo zależy im na nieco bardziej urozmaiconym krajobrazie.
Do schroniska można dojść w około 2 godziny, choć dla mniej doświadczonych turystów bezpieczniej przyjąć 2,5 godziny. Początkowy fragment bywa bardziej męczący niż na wariancie żółtym, ponieważ nachylenie jest wyraźniejsze. Później trasa prowadzi przez polany i leśne drogi, dając więcej okazji do oglądania gorczańskiego krajobrazu.
| Wariant | Największa zaleta | Ograniczenie |
|---|---|---|
| Żółty przez Bukowinę Miejską | łagodniejsze podejście i prosty przebieg | mniej widoków w zalesionych fragmentach |
| Zielony przez Długą Polanę | krótsze i bardziej urozmaicone wejście | stromszy początek |
| Przez Łapsową Polanę i Bukowinę Obidowską | dłuższa, spokojniejsza wycieczka z polanami | większy dystans i potrzeba dobrej orientacji |
Moim zdaniem zielony wariant sprawdza się najlepiej jako trasa powrotna. Dzięki temu można wejść spokojniejszym żółtym szlakiem, a zejście zaplanować inną drogą. Taka pętla jest ciekawsza i ogranicza monotonię, ale trzeba wcześniej sprawdzić przebieg na aktualnej mapie turystycznej.
Co zobaczyć po drodze i przy schronisku
Sam szczyt Turbacza ma wysokość 1310 m n.p.m. i należy do Korony Gór Polski. Wierzchołek jest częściowo zalesiony, dlatego najlepsze panoramy nie zawsze ogląda się dokładnie przy tabliczce szczytowej.Znacznie ciekawsze widokowo bywają polany w rejonie Wisielakówki oraz okolice schroniska. Przy dobrej pogodzie można zobaczyć Tatry, Pieniny, Beskid Sądecki, Gorce i szerokie obniżenie Podhala. To właśnie te miejsca sprawiają, że nie warto traktować wejścia jako szybkiego marszu do celu.
Schronisko PTTK znajduje się na wysokości około 1283 m n.p.m., na skraju polany Wolnica. Można tam odpocząć i zjeść ciepły posiłek, ale w weekendy trzeba liczyć się z kolejkami. Nie planowałbym całej wyprawy tak, jakby schronisko było gwarantowanym punktem zaopatrzenia, szczególnie przy dużym ruchu lub skróconych godzinach obsługi.
Po odpoczynku warto podejść jeszcze na właściwy wierzchołek. Różnica wysokości nie jest duża, ale dla osób zdobywających Koronę Gór Polski ten krótki odcinek ma znaczenie. Przy okazji można zobaczyć, jak bardzo różni się leśny szczyt od otwartych gorczańskich polan.
Jak przygotować się do wejścia
Jednodniowa wycieczka na Turbacz nie wymaga specjalistycznego sprzętu, ale nie jest też zwykłym spacerem. W obie strony trzeba zaplanować około 15-16 km, jeśli korzysta się z trasy przez Bukowinę Miejską, a do tego dochodzi ponad 600 m podejścia.
- Wybierz buty z bieżnikiem, nawet latem, ponieważ leśne drogi po deszczu bywają śliskie.
- Zabierz co najmniej 1-1,5 litra wody na osobę i dodatkową przekąskę energetyczną.
- Spakuj warstwę docieplającą oraz kurtkę przeciwdeszczową. Na polanach wiatr i temperatura potrafią zaskoczyć.
- Jesienią i zimą przydadzą się kijki, a przy oblodzeniu także raczki.
- Pobierz mapę offline, ponieważ zasięg telefonu nie jest równy na całej trasie.
- Przed wyjściem sprawdź pogodę, czas zachodu słońca i ewentualne komunikaty dotyczące szlaków.
Najczęstszy błąd polega na ocenianiu trasy wyłącznie po wysokości szczytu. Turbacz nie jest bardzo wysoki, ale długi marsz, błoto, śnieg albo upał potrafią mocno zmienić trudność wycieczki. W zimie szlak uznawany latem za łatwy może wymagać doświadczenia w poruszaniu się po oblodzonym terenie.
Trasy prowadzące bezpośrednio od strony Nowego Targu biegną poza obszarem Gorczańskiego Parku Narodowego, dlatego na tym wariancie nie kupuje się biletu wstępu do parku. Nadal trzeba jednak stosować się do oznakowania, nie schodzić ze szlaku i prowadzić psa na smyczy. Jeżeli planujesz przedłużyć wycieczkę o odcinki w granicach parku, sprawdź osobne zasady dotyczące wejścia z psem.
Dla kogo ta trasa będzie dobrym wyborem
Żółty wariant przez Bukowinę Miejską jest dobrym wyborem dla osób początkujących, rodzin ze starszymi dziećmi i turystów, którzy chcą spokojnie wejść na najwyższy szczyt Gorców. Nie polecałbym go jednak jako pierwszej wyprawy dla małych dzieci w nosidle bez sprawdzenia pogody i własnych możliwości.
Zielony szlak lepiej pasuje osobom, które mają już podstawową kondycję i nie przeszkadza im bardziej zdecydowane podejście na początku. Dłuższy wariant przez Łapsową Polanę oraz Bukowinę Obidowską będzie ciekawszy dla tych, którzy wolą mniej oczywisty, spokojniejszy przebieg i mogą przeznaczyć na wycieczkę cały dzień.
Na pierwsze wejście najlepiej ruszyć wcześnie rano. Zyskuje się wtedy większy wybór miejsc parkingowych, spokojniejszy marsz i zapas czasu na odpoczynek przy schronisku. W mojej ocenie pośpiech nie daje tu żadnej korzyści, bo największą atrakcją tej trasy są właśnie polany, widoki i zmieniający się charakter gorczańskiego krajobrazu.
Najrozsądniejszy plan na jednodniową wyprawę
Najbardziej uniwersalny plan zakłada start na Kowańcu, wejście żółtym szlakiem przez Bukowinę Miejską, odpoczynek przy schronisku i krótkie podejście na szczyt. Na całość warto przeznaczyć 6-8 godzin, zależnie od tempa i długości przerw.
Jeżeli warunki są dobre, zejście można poprowadzić zielonym szlakiem przez Długą Polanę. Przy gorszej pogodzie lepiej wrócić tą samą, dobrze znaną trasą niż eksperymentować z wariantem, którego nie znamy. Turbacz z Nowego Targu jest przystępny, ale najlepsze wrażenia daje wtedy, gdy dopasuje się trasę do pogody, kondycji i długości dnia.
